Bài báo chuyên ngành

Hiện trạng bảo quản sản phẩm khai thác trên tàu cá xa bờ của một số nghề chính tại tỉnh Bến Tre

Tue, 07 Nov 2023 08:21:29 GMT

TÓM TẮT

Kết quả điều tra hiện trạng bảo quản sản phẩm thủy sản sau khai thác của một số nghề lưới kéo đôi, lưới kéo đơn, lưới rê và lưới vây khai thác xa bờ ở tỉnh Bến Tre dựa trên phương pháp thu mẫu đại diện của FAO, cho thấy: Tàu cá xa bờ tỉnh Bến Tre có trung bình 6±1 hầm bảo quản với sức chứa trung bình là 7,9 ±1,2 tấn/hầm và có khoảng 81,8% tàu cá sử dụng vật liệu cách nhiệt PolyUrethane (PU) cho hầm bảo quản. Chi phí hầm bảo quản chiếm 75,2% trong tổng chi phí đầu tư trang thiết bị bảo quản. Nghề lưới kéo có thời gian bảo quản dài nhất, khoảng 17 ngày, trong khi đó nghề lưới rê và lưới vây dưới 10 ngày. Số lượng tàu khai thác bán thủy sản tại cảng chiếm 73,4%, cao hơn so với bán trên biển. Giá sản phẩm thủy sản bán trên biển thấp hơn khoảng 25,8% so với bán tại cảng. Ngoài ra, tàu cá đang bảo quản sản phẩm bằng phương pháp ướp đá truyền thống và có hơn 53% số tàu cá mong muốn ứng dụng công nghệ bảo quản sản phẩm mới.

Từ khóa: Hiện trạng bảo quản, sản phẩm thủy sản, tàu cá xa bờ, tỉnh Bến Tre.

ABSTRACT

The result of port-harvest product preservation status survey on the offshore boats group of pair trawls, single trawl, gill net and purse seine fisheries by the random sampling method from FAO showed that: Offshore fishing vessel in Ben Tre province had average of 6±1 storage cellars with the contain capacity reached 7.9±1.2 tons/unit and there was about 81.8% vessel used Polyurethane (PU) for storaged cellars. The cost of storaged cellars contruction reached 75.2% in total investment cost of preservation equipment. The trawl fishery had the longest preservation perio with 17 days, while gill net and purse seine fisheries were under 10 days. The number of port-harvest products were selled seafood at the port accounted for 73.4% and was higher than selled at sea. The price of seafoods sold at sea was about 25.8%, lower than ones sold at the port. In addition, fishing vessels were preserving products using traditional freezing methods, and there was more than 53.0% of fishing vessels want to apply new product preservation technology.

Keywords: Preservation status, Port-harvest products, Offshore fishing vessel, Ben Tre province.

Nghiên cứu ban đầu về phát thải nhựa trong nuôi tôm thâm canh tại Bến Tre

Mon, 06 Nov 2023 04:18:06 GMT

Tóm tắt:

Dựa trên kết quả số liệu điều tra tình hình sử dụng và phát thải nhựa trong nuôi tôm thâm canh tại Bến Tre. Kết quả đã thu thập được thông tin chính về chủ hộ và bước đầu đánh giá được hiện trạng bạt nhựa và phát thải nhựa HDPE trong phương thức nuôi tôm thâm canh tại Bến Tre có độ dày từ 0,2 – 0,75 mm và lượng phát thải nhựa trong phương thức nuôi thâm canh là 1.192,9 kg/ha/năm. Trong đó bạt HDPE lót, trải ao chiếm tỷ lệ cao (58,7%), tương ứng khoảng 700 kg/ha/năm. Lượng phát thải nhựa HDPE tại thời điểm diện tích nuôi tôm thâm canh (năm 2021) là 8.552 tấn/năm. Phát thải nhựa ở Bến Tre thu gom chủ yếu dùng bán phế liệu (83,5%), ngoài ra còn tái sử dụng cho làm hàng rào và che khu nuôi.

Từ khóa: thâm canh, Bến Tre, bạt nhựa, phát thải

Abstract:

Based on the results of survey data on the use and emission of plastic in intensive shrimp farming in Ben Tre. The results have collected main information about householders and initially assessed the current status of pond liner and HDPE plastic emissions in intensive shrimp farming in Ben Tre with liner thickness from 0.2 - 0.75 mm and the plastic emissions in intensive shrimp farming is 1,192.9 kg/ha/year. In which HDPE tarpaulin lining and pond covering accounts for a high proportion (58.7%), equivalent to about 700 kg/ha/year. The amount of HDPE plastic emissions at the time of intensive shrimp farming (2021) is 8,552 tons/year. Plastic waste collected in Ben Tre is mainly used to sell scrap (83.5%), in addition to being reused to make fences and cover farming areas.

Keywords: intensive farming, Ben Tre, plastic liner, emissions

Thành phần loài và phân bố thực vật phù du ở vùng ven biển Bến Tre

Mon, 02 Oct 2023 02:42:46 GMT

Tóm tắt: Bài báo này trình bày kết quả đánh giá về đa dạng thực vật phù du (TVPD), cung cấp cơ sở khoa học và thực tiễn nhằm đánh giá hiện trạng và tiềm năng sinh học của vùng biển Bến Tre. Mẫu thực vật phù du được thu thập trong 2 chuyến khảo sát vào tháng 11/2020 và tháng 5,6/2021 với 30 trạm khảo sát. Kết quả đã xác định được 254 loài chia thành 5 lớp, 27 bộ, 49 họ, 78 chi thuộc 3 ngành tảo, bao gồm: Ngành tảo Silic (Bacillariophyta) 140 loài, chiếm 55,1% tổng số loài; ngành tảo Giáp (Dinophyta) 112 loài, chiếm 44,09%; ngành tảo Lam (Cyanobacteria) có số lượng loài nhỏ nhất gồm 2 loài chiếm 0,79%. Mật độ thực vật phù du ở vùng biển Bến Tre khá phong phú, dao động từ 21.400 đến 307.300 tb/m³, trung bình là 99.700 tb/m³. Mật độ trung bình TVPD mùa gió Đông Bắc là 89.500 tb/m³ thấp hơn mật độ tảo mùa gió Tây Nam là 109.900 tb/m³. Mật độ TVPD ở vùng ven bờ và cửa sông cao hơn mật độ TVPD ở vùng lộng. Những loài TVPD chiếm ưu thế trong 2 chuyến khảo sát: Thalassionema frauenfeldii, Trichodesmium thiebauti, Bacteriastrum hyalinum, Trichodesmium erythraeum...Quần xã TVPD ở vùng biển Bến Tre có tính đa dạng phong phú với chỉ số đa dạng loài giá trị H’ trung bình đạt 4,40 ± 0,24, giá trị tính đa dạng Dv trung bình 3,47 ± 0,47, cho thấy vùng biển nghiên cứu có tính đa dạng phong phú và chất lượng nước tốt.Kết quả nghiên cứu cho thấy tảo Silic chiếm ưu thế cả về thành phần loài và mật độ tế bào ở vùng biển nghiên cứu.

Từ khóa: Thực vật phù du, Bến Tre, đa dạng sinh học, thành phần loài.

Abstract: This paper presents the results of the assessment of phytoplankton diversity, providing a scientific and practical basis to assess the current status and biological potential of the waters of Ben Tre. Phytoplankton samples were collected in 2 surveys in November 2020 and May, June 2021 with 30 stations. The results identified 254 species divided into 5 classes, 27 orders, 49 families, 78 genera belonging to 3 phylums of algae, including: Silic (Bacillariophyta) 140 species, accounting for 55.1% of the total species; Diophyta: 112 species, accounting for 44.1%; Cyanobacteria has the smallest number of species, including 2 species, accounting for 0.8%.The density of phytoplankton in the waters of Ben Tre was quite abundant, ranging from 21,400 to 307,300 cells/m³, with an average of 99,700 cells/m³. The average density of phytoplankton in the Northeast monsoon season was 89,500 cells/m³, which was lower than that in the Southwest monsoon season of 109,900 cells/m³. The phytoplankton density in the coastal and estuarial areas was higher than that in the off shore areas. The dominant species in the surveys: Thalassionema frauenfeldii, Trichodesmium thiebauti, Bacteriastrum hyalinum, Trichodesmium erythraeum….The phytoplankton community in the studied area had hight diversity with the H' diversity index reaching 4.40 ± 0.24, the Dv diversity value 3.47 ± 0.47, indicating that the phytoplankton community had a hight level of diversity, water environment quality was good. The research results also showeddiatoms dominated in species composition and density in the studied area.

Keywords: Phytoplankton, Ben Tre, biodiversity, species composition.

Các loài cỏ biển Việt Nam

Mon, 02 Oct 2023 02:40:09 GMT

Tóm tắt: Biển Việt Nam có diện tích vùng đặc quyền kinh tế rộng khoảng 1 triệu km², với trên 3.000 hòn đảo lớn nhỏ phân bố tập trung ven bờ và hai quần đảo ngoài khơi Trường Sa và Hoàng Sa nằm giữa Biển Đông. Biển Việt Nam với nhiều vũng vịnh, đầm phá, vùng triều ven biển, ven đảo, cửa sông, rừng ngập mặn… thuận lợi cho sự phát triển đa dạng của cỏ biển. Các nghiên cứu đã ghi nhận, thành phần loài cỏ biển Việt Nam có 15 loài thuộc 10 chi, 4 họ, 1 bộ, phân bố dọc ven biển từ Bắc vào Nam và hai quần đảo Trường Sa và Hoàng Sa. Tùy vào điều kiện sinh thái của từng khu vực vùng biển mà có các loài cỏ biển phân bố đặc trưng. Loài cỏ lươn nhật (Zostera japonica) thường xuất hiện ở vùng triều kín, cửa sông hay đầm nước lợ, nền đáy bùn sét bột và bùn nhão. Loài cỏ xoan (Halophila ovalis), cỏ nàn (Halophila beccarii), cỏ kim (Ruppia maritima) phổ biến ở vùng triều ven sông, đầm nuôi thủy sản, nền đáy là bùn sét hoặc cát mịn. Loài cỏ kiệu răng cưa (Cymodocea serrulata) phổ biển ở nền đáy bùn cát, cát san hô và ít thấy trên nền cát thô và sỏi…

Từ khóa: Cỏ biển, sinh thái, thành phần loài, Việt Nam.

Abstract: Viet Nam has an exclusive economic zone of about 1 million square kilometers with more than 3,000 large and small islands concentrated along the coastal areas and two archipelagos off the Truong Sa (Spratly) and Hoang Sa (Paracel) islands in the middle of the East Sea (South China Sea). Viet Nam's sea with many bays, lagoons, coastal tidal zones, island edges, estuaries, mangroves... are favorable for the diverse development of seagrasses. The previous studies recorded 15 seagrass species which belong to 10 genera, 4 families, 1 order, distributed along the coast from North to South and the Spratly and Paracel islands. The distribution of seagrass species depends on the ecological conditions of each marine area. The Japanese eelgrass (Zostera japonica) is commonly found in closed tidal areas, estuaries or brackish lagoons, with clay mud and silt sediment. The spoon grass (Halophila ovalis), the Beccarii’s seagrass (Halophila beccarii), and the needle grass (Ruppia maritima) are commonly found in tidal areas along rivers, and aquaculture ponds, with the sediment is form by clay mud or fine sand. The Serrated ribbon seagrass (Cymodocea serrulata) is common in sandy and coral sandy sediments and it is rarely seen on coarse sand and gravel.

Key words: Ecology, seagrass, species composition, Viet Nam.

Thành phần loài hải sản trong sản lượng nghề lưới kéo đáy đơn ở vùng biển ven bờ và vùng lộng tỉnh Bến Tre

Tue, 26 Sep 2023 09:42:13 GMT

TÓM TẮT

Nghiên cứu thành phần loài bắt gặp trong sản lượng nghề lưới kéo đáy đơn ở vùng biển ven bờ và vùng lộng tỉnh Bến Tre được thực hiện từ tháng 8/2020 đến tháng 7/2021 tại các bến cá tập trung nghề lưới kéo thuộc các huyện Ba Tri, Bình Đại và Thạnh Phú. Dựa trên phương pháp phân loại so sánh hình thái đã xác định được 296 loài hải sản thuộc 186 giống, 91 họ và 30 bộ trong sản lượng khai thác của nghề. Trong đó, nhóm cá tầng đáy với 126 loài (chiếm 42,6%); nhóm cá rạn 58 loài (chiếm 19,6%); tôm với 33 loài (11,2%) và các nhóm khác chiếm 18,6%. Đã xác định được 46 loài có giá trị kinh tế (17 loài cá; 9 loài chân bụng; 8 loài tôm; 7 loài cua-ghẹ; 3 loài hai mảnh vỏ và 2 loài chân đầu) và 10 loài có giá trị bảo tồn thuộc các bậc khác nhau trong Danh lục đỏ (sắp bị đe dọa là 6 loài và sẽ nguy cấp là 4 loài).

Từ khóa: lưới kéo, thành phần loài, tỉnh Bến Tre.

ABSTRACT

The study species composition in catchs of otter trawl in the coastal areas of Ben Tre province was carried out from 8/2020 to 7/2021 at concentrates of trawling landing port in Ba Tri, Binh Dai and Thanh Phu districts. Based on morphological comparison classification method, the result of study shows that 296 species belonging to 186 genera, 91 families, and 30 orders in catch of trawling have been encountered. In which, demersal fish with 126 species (42.6%); reef-associated fish with 58 species (19.6%); shrimp with 33 species (11.2%) and other group (18.6%). Economic species were 46 species (17 species of fish; gastropod with 9 species; shrimp with 8 species; crabs with 7 species; bivalves with 3 species and cephalopods with 2 species) and 10 species in the IUCNRed List at different levels (NT-Near Threatened is 6 species and VU-Vulnerable 4 species).

Keywords: otter trawl, species composition, Ben Tre province.

Xây dựng quy trình kỹ thuật nuôi thương phẩm cá hồng mỹ trong lồng bè bằng thức ăn công nghiệp

Tue, 26 Sep 2023 09:34:04 GMT

TÓM TẮT

Nghiên cứu xây dựng mô hình nuôi thương phẩm cá hồng mỹ trong lồng bè bằng thức ăn công nghiệp tại Cà Mau được thực hiện từ tháng 10 năm 2019 đến tháng 8 năm 2020. Kết quả nghiên cứu từ mô hình nuôi thương phẩm cá hồng mỹ trong lồng bè tại Cà Mau là cơ sở xây dựng quy trình kỹ thuật nuôi thương phẩm cá hồng mỹ trong lồng bè bằng thức ăn công nghiệp. Quy trình kỹ thuật nuôi thương phẩm cá hồng mỹ trong lồng bè bằng thức ăn công nghiệp được xây dựng phù hợp với điều kiện tự nhiên – xã hội các tỉnh ven biển Nam bộ, đạt hiệu quả kinh tế, hiệu quả xã hội, hiệu quả môi trường và có khả năng nhân rộng cho những hộ nuôi trồng thuỷ sản theo hướng bền vững.

Từ khóa: cá hồng mỹ, kỹ thuật, kinh tế, lồng bè, thức ăn công nghiệp.

ABSTRACT

This study builds fish farming techniques for the culture of the red drum in cage by industrial food in Ca Mau province from October 2019 to November 2020. Results from fish techniques for the red drum culturing in Ca Mau province provides the scientific background for fish farming techniques for this species using industrial food. Technical process for the red drum culturing in cage using industrial food is built under the natural and social conditions of the coastal districts South, achieving economic and social efficiency. Switching to red drum farming sustainably is an option for households which are now raising inefficient species thanks to the environmentally efficiency and scalability of the red drum farming.

Keywords: red drum, technical, economic, cage, industrial food.

Biến động nguồn lợi động vật chân đầu ở vùng đánh cá chung Vịnh Bắc Bộ giai đoạn 2014- 2019/T12.2022:3-8

Wed, 26 Apr 2023 08:48:01 GMT

TÓM TẮT

Từ năm 2014-2019, giai đoạn IV và V của Dự án “Điều tra liên hợp Việt Nam – Trung Quốc” đã được thực hiện với 24 chuyến điều tra ở vùng đánh cá chung vịnh Bắc Bộ. Tổng số 780 mẻ lưới kéo đáy được thực hiện ở tháng 1, tháng 4, tháng 7 và tháng 10 hằng năm. Động vật chân đầu (Cephalopods) là một trong những nhóm nguồn lợi quan trọng đã được điều tra trong giai đoạn này. Tổng số đã bắt gặp 40 loài thuộc 11 giống của 5 họ chân đầu, bao gồm họ mực ống Loliginidae, họ mực nang Sepiidae, họ mực sim Sepiolidae, họ mực đại dương Ommastrephidae và họ bạch tuộc Octopodidae. Họ mực ống chiếm ưu thế qua các chuyến điều tra tháng 1, tháng 4 và tháng 7, riêng tháng 10 thì họ mực nang chiếm ưu thế. Năng suất khai thác và trữ lượng nhóm chân đầu có xu hướng biến động giảm ở các năm gần đây so với các năm trước.

Từ khóa: biến động, chân đầu, nguồn lợi, trữ lượng, vùng đánh cá chung.

ABSTRACT

In the period 2014 – 2019, a total of 24 trawl surveys conducted in the Common Fishing Zone (CFZ) between Vietnam and China in the Gulf of Tonkin. A total of 780 hauls (mesh size at cod-end 2a = 30mm) was conducted regularly in January, April, July and October. Cephalopods are a high-value target group. In this research, we used these data to assess their stock status. A total of 40 species of 11 genera of 5 cephalopod families were found, including squid family Loliginidae, cuttlefish family Sepiidae, bobtail squid family Sepiolidae, ocean squid family Ommastrephidae and Octopodidae. The Squid family dominates in January, April and July. Cuttlefish dominates in October. The catch per Unit Effort (CPUE) and biomass of Cephalopods illustrate a downward trend over time.

Key words: variation, cephalopod, resource, biomass, Common fishing zone.

Đa dạng loài cá biển Việt Nam giai đoạn 2011-2020/T12.2022:9-18

Wed, 26 Apr 2023 08:39:16 GMT

TÓM TẮT

Trong giai đoạn 2011-2020, Viện Nghiên cứu Hải sản tiến hành điều tra, đánh giá nguồn lợi sinh vật biển, đã thực hiện 91 chuyến điều tra nguồn lợi hải sản trên toàn vùng biển Việt Nam, gồm 83 chuyến điều tra bằng tàu lưới kéo đáy (kéo đáy cá, tôm và điệp), 4 chuyến điều tra bằng tàu lưới rê, 2 chuyến điều tra bằng tàu câu vàng và 2 chuyến điều tra bằng tàu lồng bẩy. Kết quả đã lập được danh mục gồm 1.385 loài cá thuộc 547 giống nằm trong 188 họ, 37 bộ. Số loài của mỗi họ đã được thống kê, trong đó chỉ có 31 họ có số loài chiếm trên 1% tổng số các loài. Có 4 nhóm sinh thái gồm: cá đáy, cá rạn san hô, cá nổi nhỏ và cá nổi lớn. Xác định được 101 loài cá có giá trị kinh tế; 68 loài nguy cấp, quý hiếm cần được bảo vệ theo IUCN (2022), trong đó 6 loài rất nguy cấp (CR), 20 loài nguy cấp (EN) và 42 loài sẽ nguy cấp (VU). Theo Sách Đỏ Việt Nam (2007) có 25 loài nguy cấp, quí hiếm cần được bảo vệ trong đó có 1 loài đã tuyệt chủng ngoài tự nhiên (EW), 12 loài nguy cấp (EN) và 12 loài sẽ nguy cấp (VU).

Từ khóa: Cá biển, cá kinh tế, nguy cấp, quý hiếm, thành phần loài

ABSTRACT

In the period from 2011 to 2020, Research Institute for Marine Fisheries conducted 91 invetigation and assessment surveys of marine living resources in the sea of Vietnam, including 83 surveys by bottom trawl (fish, shrimp and scallop bottom trawls), 4 surveys by gill net, 2 surveys by longline and 2 surveys by traps. Survey results obtained a list of 1.385 fish species belong to 547 genus in 188 families, 37 orders. The number of species of each family was listed, of which only 31 families had the number of species accounting for over 1% of the total species. There are 4 ecological groups: demersal fishes, coral reef fishes, small pelagic fishes and large pelagic fishes. 101 fish species of economic value have been determined. According to the IUCN Red List categories, there are 68 species of endangered and rare species in high risk categories needed to be protected of which 6 are critically endangered (CR), 20 endangered (EN) and 42 vulnerable (VU). According to the Vietnam Red Data Book (2007), there are 25 endangered and rare species in high risk categories that need to be protected, including 1 species extinct in the wild (EW), 12 endangered species (EN) and 12 vulnerable species (VU).

Keywords: Economic fish, endangered, marine fish, rare, species composition

Biến động cấu trúc nguồn lợi hải sản ở vùng biển Vịnh Bắc Bộ, Việt Nam dựa trên kết quả điều tra bằng lưới kéo đáy/T12.2022:19-30

Wed, 26 Apr 2023 08:36:51 GMT

TÓM TẮT

Nghiên cứu này được thực hiện dựa trên số liệu điều tra nguồn lợi hải sản bằng lưới kéo đáy ở vùng biển vịnh Bắc Bộ do viện Nghiên cứu Hải sản thực hiện trong giai đoạn từ năm 2001 - 2018. Để xác định sự biến động cấu trúc nguồn lợi theo thời gian và không gian, phương pháp phân tích nhóm chỉ số độ phong phú NPUA (cá thể/km²) của các loài hải sản bắt gặp trong các chuyến điều tra đã được sử dụng. Kết quả phân tích cho thấy có sự thay đổi trong cấu trúc nguồn lợi theo các giai đoạn 2001-2005 và 2012-2018 với tỉ lệ của nhóm cá tạp tăng lên trong thành phần sản lượng và tỉ lệ của nhóm cá kinh tế giảm đi. Các loài hải sản kinh tế có sự suy giảm mạnh gồm mực ống (Loligo sp), mực ống trung hoa (Loligo chinensis), cá hố (Trichiurus lepturus), cá phèn khoai (Upeneus japonicus), cá nục sồ (Decapterus maruadsi), cá bánh đường (Evynnis cardinalis), cá đù đầu to (Pennahia macrocephalus), cá trác ngắn (Priacanthus macracanthus). Kết quả nghiên cứu cũng ghi nhận 78,87% khác biệt trong cấu trúc nguồn lợi hải sản tầng đáy ở giai đoạn 2012-2018 khi so sánh giai đoạn 2001-2005.

Từ khóa: Độ phong phú, lưới kéo đáy, nguồn lợi hải sản tầng đáy, vùng biển vịnh Bắc Bộ

ABSTRACT

This study was carried out based on the survey data of marine fisheries resources by bottom trawl in the waters of the Gulf of Tonkin by the Research Institute for Marine Fisheries in the period from 2001 to 2018. To detect the difference in community structure between the surveys, cluster analysis with species composition as an independent variable and the mean number of individuals per square kilometer as a dependent variable has been used. The results indicated a significant change in demersal fishery resources, with two distinct periods between 2001 to 2005, and 2012 to 2018. Furthermore, the results show that the percentage of low-value species increased while the economically significant species decreased dramatically such as, Cephalopod groups (Loligo sp, Loligo Chinensis), Largehead hairtail (Trichiurus lepturus), Goatfish (Upeneus japonicus), Japanese scad (Decapterus maruadsi), Threadfin porgy (Evynnis cardinalis), Big-head pennah croaker (Pennahia macrocephalus), Bigeye fish (Priacanthus macracanthus),. This study also recorded a 78,87% dissimilarity in the demersal community structure for the period 2012-2018 in comparison to in the 2001-2005 period.

Keysword: Abundance, Bottom trawl, Demersal fishery resources, Gulf of Tonkin

Đặc điểm sinh học sinh sản của một số loài hải sản kinh tế ở vùng biển ven bờ Đông Nam Bộ Việt Nam/T12.2022:31-38

Wed, 26 Apr 2023 08:29:14 GMT

TÓM TẮT:

Đặc điểm sinh học sinh sản của 5 loài hải sản kinh tế đặc trưng cho các nhóm hải sản chính ở vùng biển ven bờ Đông Nam Bộ bao gồm cá đù uốp – Johnius belangerii, cá khoai – Harpadon nehereus (nhóm cá đáy), cá trích xương – Sardinella gibbosa (nhóm cá nổi), mực nang lỗ – Sepiella inermis (nhóm chân đầu), tôm sắt cứng - Parapenaeopsis hardwickii (nhóm giáp xác) đã được phân tích dựa trên số liệu sinh học nghề cá giai đoạn 2017-2019. Kết quả nghiên cứu cho thấy, kích thước sinh sản lần đầu của các loài hải sản trên được ước tính lần lượt là 121,3mm; 196,6mm; 121,0mm; 47,8mm; 73,0mm (cá thể tôm cái). Cấu trúc giới tính có sự khác nhau giữa các loài, giới cái chiếm ưu thế trong sản lượng khai thác của cá đù uốp, cá trích xương và tôm sắt cứng, trong khi đó tỷ lệ giới tính ở cá khoai và mực nang lỗ có xu hướng trội về giới đực. Về mùa sinh sản, cá đù uốp đẻ rộ vào 2 đợt vào tháng 2-4, tháng 10-12 và đạt đỉnh sinh sản vào tháng 3. Cá khoai sinh sản tập trung vào tháng 6-10 và đạt đỉnh sinh sản vào tháng 6. Cá trích xương sinh sản từ tháng 2-4 và tháng 7. Tôm sắt cứng và mực nang lỗ sinh sản quanh năm ở vùng biển ven bờ Đông Nam Bộ, trong đó tôm sắt cứng sinh sản đạt đỉnh vào tháng 8, mực nang lỗ sinh sản đạt đỉnh vào cuối năm từ tháng 12 đến tháng 1.

Từ khóa: loài hải sản kinh tế, kích thước sinh sản lần đầu, GSI, mùa sinh sản, vùng biển ven bờ Đông Nam Bộ.

Abstract:

Reproductive biological characteristics of 5 commercial species typical for the main seafood groups in the Southeast coastal waters, including Belanger's croaker- Johnius belangerii, bombay-duck - Harpadon nehereus (demersal fish), goldstripe sardinella - Sardinella gibbosa (pelagic fish), spineless cuttlefish - Sepiella inermis (cephalopod), spear shrimp - Parapenaeopsis hardwickii (crustacean) were analyzed based on the fisheries biology data for the period 2017- 2019. The results show that the length at first maturity of these species was estimated at 121.3mm; 196.6mm; 121.0mm; 47.8mm; 73.0mm (individual female shrimp), respectively. The sex structure was different between species, the female dominated in the catches of Belanger's croaker, goldstripe sardinella and spear shrimp, while the number of male was dominant in bombay-duck and spineless cuttlefish. In terms of spawning season, the spawning season of Belanger's croaker occurred in two waves from February to April, October to December and peaked spawning in March. The concentrated spawning season of bombay-duck was on June-October and peaked spawning in June. Goldstripe sardinella spawned from February to April and July. Spear shrimp and spineless cuttlefish spawned all year round in the Southeast coastal waters, in which spear shrimp peaked spawning in August, spineless cuttlefish peaked at the end of the year from December to January.

Keywords: commercial species, length at first maturity, GSI, spawning season, Southeast coastal waters.

Thành phần loài và phân bố nguồn lợi hải sản ở vùng biển tỉnh Trà Vinh/T12.2022: 39-46

Wed, 26 Apr 2023 08:24:02 GMT

TÓM TẮT

Nghiên cứu được thực hiện tại vùng biển tỉnh Trà Vinh từ tháng 11/2020 đến tháng 6/2021 nhằm xác định đa dạng thành phần loài và phân bố nguồn lợi hải sản ở vùng biển Trà Vinh. Phương pháp diện tích được sử dụng để đánh giá phân bố nguồn lợi thủy sản ở vùng biển này. Tổng số 28 trạm cố định được điều tra 2 chuyến đại diện cho mùa gió Đông Bắc và mùa gió Tây Nam. Kết quả 2 chuyến điều tra nguồn lợi hải sản bằng lưới kéo tầng đáy ở vùng biển Trà Vinh đã xác định được 234 thuộc 158 giống, 81 họ. Mùa gió Tây Nam bắt gặp 161 loài và mùa gió Đông Bắc là 147 loài. Nhóm cá đáy chiếm ưu thế trong cấu trúc thành phần loài bắt gặp (97 loài), tiếp đến là nhóm nhóm giáp xác (65 loài), nhóm cá rạn (40 loài). Cá bò gai (Paramonacanthus japonicus) chiếm ưu thế trong sản lượng với 11,51% ở mùa gió Đông Bắc và 8,37% ở mùa gió Tây Nam. Mật độ phân bố trung bình (CPUA) nguồn lợi hải sản ở vùng biển Trà Vinh ở mùa gió Đông Bắc là 533±422 kg/km²thấp hơn mùa gió Tây Nam là 510 ± 815 kg/km².

Từ khóa: Nguồn lợi hải sản, tỉnh Trà Vinh, thành phần loài, CPUA

ABTRACT

The study was carried out in the coastal areas of Tra Vinh province from 11/2020 to 6/2021 in order to determine the species composition and distribution of coastal fisheries resources. The swept-area method was use to assess the distribution of coastal fisheries resources in this research area. A total of 28 sampling stations were conducted in both Southwest and Northeast monsoon. From the samples of two fisheries resources surveys by using trawling, 234 species belonging to 158 genera and 81 families were identified. There are 161 species caught in the Southwest monsoon and 147 species in the Northeast monsoon. The demersal fish dominated in the species composition (97 species), followed by the crustacean group (65 species) and reef-associated group (40 species). Hairfinned leatherjacket (Paramonacanthus japonicus) dominated with 11.51% in Northeast monsoon and 8.37% in Southwest monsoon. The average catch per unit area (CPUA) in Northeast monsoon was 533±422 kg/km² and in the Southwest monsoon was 510 ± 815 kg/km².

Keyworld: fisheries resources, Tra Vinh, species composition, CPUA.

Đánh giá rủi ro sinh thái của nghề lưới kéo đáy hoạt động khai thác ở vùng biển tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu/T12.2022: 47-54

Wed, 26 Apr 2023 07:57:15 GMT

Tóm tắt:

Hiện trạng khai thác nguồn lợi hải sản bằng nghề lưới kéo đáy, vi phạm các quy định của Trung ương và địa phương, làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến nguồn lợi và hệ sinh thái biển vẫn đang diễn ra trên các vùng biển Việt Nam. Tại tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu năm 2021 có 25 chiếc tàu lưới kéo đáy thuộc nhóm chiều dài tàu dưới 12m bị cấm sử dụng nhưng vẫn hoạt động khai thác, trên thực tế số lượng tàu lớn hơn nhiều. Để phục vụ công tác quản lý, việc đánh giá rủi ro sinh thái của nghề lưới kéo đáy vùng biển tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu dựa trên các chỉ tiêu về (i) ảnh hưởng từ hoạt động khai thác của nghề lưới kéo đáy đối với môi trường sống và hệ sinh thái; (ii) ảnh hưởng của việc thất lạc ngư cụ (ngư cụ ma) nghề lưới kéo đáy đối với môi trường sống và hệ sinh thái và (iii) đánh giá rủi ro sinh thái đối với các đối tượng khai thác trong mẻ lưới. Kết quả đánh giá cho thấy hoạt động khai thác hải sản của nghề lưới kéo đáy ảnh hưởng tới môi trường sống và hệ sinh thái ở mức rất cao; ngư cụ ma gây ảnh hưởng ở mức cao đối với môi trường sống và mức trung bình đối với hệ sinh thái. Phân tích thành phần loài trong sản lượng mẻ lưới cho thấy 5/19 loài có mức độ rủi ro sinh thái cao, đặc biệt đối với nhóm giáp xác. Từ đó, nhằm bảo vệ nguồn lợi hải sản và phát triển kinh tế biển theo hướng bền vững và có trách nhiệm cần thực hiện một số nhiệm vụ ưu tiên như chuyển đổi nghề, tăng cường công tác kiểm tra, giám sát… các hoạt động khai thác hải sản trên địa bàn tỉnh.

Từ khóa: Rủi ro sinh thái, PSA, SICA, lưới kéo đáy, Bà Rịa - Vũng Tàu.

Abstract:

Bottom trawling - a particularly destructive method of fishing, that has been violating regulations of the central and local governments for a long time, persists in operating in the waters of Vietnam. Since 2021, 25 bottom trawlers belong to the group of vessels with a length less than 12m, which were banned from fishing but remained active in Ba Ria - Vung Tau province. In reality, the number of these fishing vessels is much larger. Applying scientific-based approach management, ecological risk assessment for bottom trawling in the marine water of Ba Ria - Vung Tau province has been conducted to estimate (i) the impact of the fishing operation of trawlers on habitat and ecosystem; (ii) the impact of lost bottom trawling fishing gears (ghost gears) during operation on habitat and ecosystem; and (iii) ecological risk assessment on major caught species. Results showed that the trawlers fishing operation’s impact was very high on habitat and ecosystem. The impact was high on the habitat and medium on the ecosystem for ghost gears. Species composition analysis presented 5 per 19 species had a high level of ecological risk, particularly crustacean group. Therefore, it is necessary to issue a plan to change jobs for bottom trawling to protect marine resources and develop the marine economy sustainably and responsibly.

Keywords: Ecological risk assessment, PSA analysis, SICA analysis, Bottom trawl, BaRia-VungTau province.

Thành phần loài cá heo bắt gặp và tình hình mắc cạn, cứu hộ ở vùng biển Việt Nam/T12.2022: 55-63

Wed, 26 Apr 2023 07:53:51 GMT

Tóm tắt

Nghiên cứu này nhằm mục đích cung cấp đầy đủ cơ sở dữ liệu về thành phần loài, tình trạng mắc cạn và cứu hộ nhóm cá heo ở vùng biển Việt Nam. Các chuyến điều tra thực địa về thực trạng quần đàn cá heo và tình hình mắc cạn, cứu hộ đã được thực hiện từ tháng 05/2021 đến tháng 12/2021 tại 8 tỉnh ven biển Việt Nam (Hải Phòng, Nghệ An, Đà Nẵng, Bình Định, Khánh Hoà, Bình Thuận, Bà Rịa – Vũng Tàu, Kiên Giang). Kết quả đã định danh được 15 loài cá heo thuộc 2 họ và 1 bộ. Giai đoạn từ 2000-2021, tổng số trường hợp ghi nhận cá heo ở vùng biển Việt Nam là 123 lần, trong đó có 54 trường hợp mắc cạn (chiếm 43,9%); 30 trường hợp chết trôi dạt (chiếm 24,4%); 39 trường hợp bắt gặp bơi tự do (chiếm 31,7%). Trung bình khoảng 4,2 trường hợp cá heo mắc cạn hoặc chết/năm, tương ứng khoảng 4,6 cá thể/năm. Kích cỡ nhóm cá heo mắc cạn hoặc chết dao động từ 20 – 1.000 kg, trong đó nhóm dưới 50kg chiếm tỷ lệ cao nhất (34,69%). Khu vực ven biển miền Trung được ghi nhận cá heo bắt gặp và mắc cạn nhiều nhất so với các vùng biển khác. Kết quả nghiên cứu này là cơ sở khoa học cho việc xây dựng chương trình quốc gia về bảo tồn và cứu hộ các loài thú biển tại vùng biển Việt Nam trong thời gian tới.

Từ khóa: Cá heo, cứu hộ, mắc cạn, thành phần loài.

Abstract

This study aims to provide a comprehensive database of species composition, stranding status and rescue of dolphin groups in Vietnam. The survey trips were carried out in the period from May 2021 to December 2021 in Hai Phong, Nghe An, Da Nang, Binh Dinh, Khanh Hoa, Binh Thuan, Ba Ria - Vung Tau and Kien Giang. The classification results showed that a total of 15 dolphin species belonging to two families and one order has been identified in Vietnam. From 2000-2021, the total of 123 dolphin cases was recorded in Vietnam, including 54 cases of stranding (43.9%); 30 cases of dead drifting (24.4%) and 39 cases of easy swimming (31.7%). An average of 4.2 cases of dolphins which were stranded or died adrift per year in Vietnam, equivalent to 4.6 dolphin individuals per year. The size of the stranded or dead dolphins ranged from 20 to 1.000 kg, of which the size group under 50kg accounted for the highest proportion (34.69%). The central coastal region of Vietnam was recorded with the most caught and stranded dolphin cases. The results of this study are the scientific bases for the development of the national program on conservation and rescue of marine mammals in Vietnam.

Keywords: Dolphin., rescue, stranding, species composition.

Nguồn lợi rong biển quần đảo Thổ Chu, Kiên Giang/12.2022:64-72

Wed, 26 Apr 2023 07:50:52 GMT

TÓM TẮT

Nghiên cứu được thực hiện nhằm đánh giá nguồn lợi rong biển phân bố tại vùng biển ven quần đảo Thổ Chu, tỉnh Kiên Giang. Trong hai chuyến điều tra, khảo sát năm 2017 - 2018, sử dụng phương pháp điều tra thực địa lặn sâu có khí tài SCUBA, kết hợp với thu mẫu, đã ghi nhận được 69 loài rong biển thuộc 38 chi, 26 họ, 15 bộ của 4 ngành rong. Phát hiện được 01 loài rong cùi bắp cạnh (Turbinaria decurrens) thuộc danh mục các loài sinh vật nguy cấp, quý, hiếm cần ưu tiên bảo vệ trong Sách Đỏ Việt Nam (2007). Kết quả đánh giá độ phủ rong biển tại các trạm khảo sát đạt giá trị trung bình 14,4 ± 2,7%; với sinh lượng trung bình đạt 1.772 ± 363 g/m². Trữ lượng nguồn lợi rong biển phân bố tập trung trên diện tích khoảng 75 ha quanh quần đảo ước tính đạt 1.329 ± 272 tấn tươi. Một số chi rong biển chiếm ưu thế về nguồn lợi như chi rong loa (Turbinaria), rong mào gà (Laurencia/Palisada), rong mơ (Sargassum), rong thùy (Lobophora). Kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học cho việc định hướng phát triển và quản lý nguồn lợi rong biển tại vùng biển ven quần đảo này.

Từ khoá: Kiên Giang, quần đảo Thổ Chu, nguồn lợi, rong biển

SUMMARY

The study was conducted to assess the status of seaweed resources distributing around Tho Chu archipelago, Kien Giang province. In two trips in two years 2017 - 2018, using the field survey method of deep diving with SCUBA, combined with sampling, the research results have identified 69 seaweed species belongs to 38 genus, 26 families, 15 orders of 4 seaweed phyla. Our results have also recorded 1 seaweeds species (Turbinaria decurrens) belongs to the list of endangered, precious and rare species that needed priority protection in the Vietnam Red Book (2007). The average coverage at the survey stations were 14.4 ± 2.7%; average biomass were 1.772 ± 363 g/m². The fresh seaweed resources were estimated at 1,329 ± 2729 tons per 75 hectares. Some seaweed genus were predominant on the island, such as Turbinaria, Laurencia (Palisada), Sargassum, Lobophora. The results have played an essential role in providing a scientific basis for the orientation development and management of seaweed resources in the coastal region around Tho Chu archipelago, Kien Giang province.

Key words: Kien Giang province, Tho Chu archipelago, resources, seaweed

Hiện trạng trồng, chế biến và thương mại rong câu tại các tỉnh phía bắc Việt Nam/12.2022:73-80

Wed, 26 Apr 2023 07:39:33 GMT

TÓM TẮT

Rong câu là nguồn nguyên liệu có giá trị dinh dưỡng cao, có khả năng cung cấp các khoáng chất, nguyên tố vi lượng, carbohydrate, các chất chống ôxy hóa cần thiết cho cơ thể. Đặc biệt trong rong câu có keo agar có khả năng tạo gel đông rất tốt nên được ứng dụng rất rộng rãi trong cuộc sống và các ngành thực phẩm, dược phẩm và mỹ phẩm. Kết quả đánh giá hiện trạng trồng, chế biến và thương mại rong câu tại 11 tỉnh ven biển phía Bắc nước ta cho thấy, hiện có hai loài rong câu đang được nuôi trồng và phát triển tự nhiên trong các ao đầm nuôi trồng thủy sản là loài rong câu chỉ (Gracilaria tenuistipitata) và rong câu thắt (Gracilaria firma). Hình thức nuôi trồng phổ biến hiện nay là mô hình nuôi trồng đa canh (quảng canh và quảng canh cải tiến) kết hợp với nuôi các loài thuỷ sản khác. Tổng diện tích nuôi trồng rong câu ước tính khoảng 6.000 ha, diện tích có tiềm năng nuôi trồng khoảng 20.000 ha. Sản lượng rong câu nguyên liệu thu hoạch vào khoảng 6.350 tấn rong khô, tương đương khoảng 40.000 tấn rong tươi. Hiện có khoảng 40 đại lý/cơ sở thu mua rong câu nguyên liệu tại các tỉnh phía Bắc, với khoảng 10 công ty, doanh nghiệp, cơ sở sản xuất agar tại Hải Phòng. Sản lượng agar sản xuất hàng năm vào khoảng 1.370 - 1.760 tấn/năm, lượng agar xuất khẩu chiếm khoảng 55 - 60%, còn lại được tiêu thụ trong nước

Từ khoá: Nuôi trồng, thương mại, chế biến, rong câu Gracilaria

ABSTRACT

Gracilaria seaweed is a numerous marine source with abundant nutritions of minerals, trace elements, carbohydrate and antioxidant compounds. Gracilaria also contains high level of agar, that is widely applied in life and the pharmaceutical, cosmetics, and food industries. The result survey of the current status of seaweed cultivation, processing and trade in 11 Northern provinces in Viet Nam show that there are currently two species of seaweed being cultivated and grow naturally in aquaculture ponds and lagoons, Gracilaria tenuistipitata and Gracilaria firma. The popular farming model is polyculture (extensive farming and improved extensive farming) combined with other aquatic species. The total area of seaweed farming is estimated at 6.000 ha and the potential area for culture is about 20.000 ha. The annual output of raw Gracilaria is about 6.350 tons of dried seaweed, equivalent to 40.000 tons of fresh seaweed. Meanwhile, there are currently about 40 agents/collection facilities for raw seaweed in the Northern provinces, with about 10 companies, enterprises, and agar production facilities in Hai Phong. The annual production of agar is 1.370 - 1.760 tons/year, 55 - 60% agar production for export, 40-45% domestical consumption.

Key works: Cultivation, processing, trade, Gracilaria seaweed

Biến động quẫn xã thực vật phù du ở vùng biển ven bớ Việt Nam giai đoạn 2015-2020/T12.2022:81-90

Wed, 12 Apr 2023 03:54:19 GMT

TÓM TẮT

Trong hệ sinh thái ven biển, thực vật phù du đóng vai trò quan trọng để đánh giá năng suất sinh học, đa dạng sinh học và tình trạng môi trường bởi chúng là những sinh vật nhạy cảm tồn tại trong một hệ sinh thái dễ biến đổi. Những thay đổi theo mùa và năm của quần xã thực vật phù du ở vùng biển ven bờ Việt Nam từ năm 2015 đến 2020 đã được phân tích, đánh giá. Kết quả nghiên cứu đã xác định được tổng số 613 loài thuộc 137 chi, 87 họ, 52 bộ, 11 lớp, 7 ngành tảo. Số lượng loài trong mùa gió Đông Bắc (494) chênh lệch không nhiều so với mùa gió Tây Nam (489). Số loài cao nhất được tìm thấy vào năm 2020 với 404 loài, tiếp đến là năm 2015 (382), 2017 (372), 2016 (368), 2018 (313). Mật độ trung bình thực vật phù du mùa gió Đông Bắc là 149x10³ tb/l, cao gấp 3 lần so với mùa gió Tây Nam là 49x10³ tb/l. Quần xã thực vật phù du đa dạng và ổn định nhất được tìm thấy ở vùng biển ven bờ Trung Bộ, trái ngược với sự biến động mạnh ở vùng biển ven bờ Tây Nam Bộ và Vịnh Bắc Bộ. Trong mùa gió Đông Bắc đã ghi nhận sự bùng phát trên diện rộng của nhóm tảo gây hại Pseudo-nitzschia spp. từ Thanh Hóa đến Nghệ An năm 2015, Skeletonema spp. từ Hải Phòng đến Thanh Hóa năm 2018. Trong mùa gió Tây Nam, sự bùng phát của vi tảo chỉ xảy ra cục bộ ở một số điểm khảo sát như Chaetoceros constrictus ở ven biển Nghệ An, Chaetoceros curvisetus ở Móng Cái – Quảng Ninh năm 2017, Noctiluca scintillans ở ven biển Kiên Giang năm 2020.

Từ khóa: Thực vật phù du, thành phần loài, đa dạng, mật độ, vùng biển ven bờ.

ABSTRACT

In coastal ecosystems, phytoplankton play an important role in assessing biological productivity, biodiversity and environmental status because they are sensitive organisms that exist in unstable ecosystems. Seasonal and annual changes in phytoplankton communities in coastal areas of Vietnam from 2015 to 2020 have been analysed and evaluated. A total of 613 species of 137 genera, 87 families, 52 orders, 11 classes, 7 phyla were identified. The number of species in the northeast monsoon season (494) was not much different from that in the southwest monsoon (489). The highest number of species was found in 2020 with 404 species, followed by 2015 (382), 2017 (372), 2016 (368), 2018 (313). The average density of phytoplankton in the northeast monsoon was 149x10³ cells/l, three times higher than that in the southwest monsoon 49x10³ cells/l. The highest diversity and most stable phytoplankton community were found in the Central coastal waters, in contrast to the strong variables in the Southwest coastal and the Tonkin Gulf coastal waters. During the northeast monsoon season recorded outbreaks of the harmful algae Pseudo-nitzschia spp. from Thanh Hoa to Nghe An in 2015, Skeletonema costatum from Hai Phong to Thanh Hoa in 2018. During the southwest monsoon season, the blooms occurred only locally in some surveyed sites such as Chaetoceros constrictus in Nghe An coast, Chaetoceros curvisetus in Quang Ninh coast in 2017, Noctiluca scintillans in Kien Giang coast in 2020.

Keywords: Phytoplankton, composition, diversity, density, coastal waters

Lựa chọn bộ thông số môi trường đặc trưng phục vụ đánh giá chất lượng nước vùng nuôi cá biển bằng lồng bè/T12.2022:91-103

Wed, 12 Apr 2023 03:51:14 GMT

TÓM TẮT

Trên cơ sở tổng hợp dữ liệu môi trường nước biển từ các đề tài, dự án, nhiệm vụ đã thực hiện ở các vùng nuôi cá biển bằng lồng bè năm 2020 - 2022, bài báo này thể hiện kết quả hiện trạng và biến động chất lượng nước khu vực nuôi cá biển bằng lồng bè ở ba tỉnh Quảng Ninh, Bà Rịa - Vũng Tàu và Kiên Giang. Cùng với đó, các dữ liệu này được sử dụng để lựa chọn thông số đặc trưng phục vụ đánh giá chất lượng nước bằng phương pháp phân tích thành phần chính (PCA). Kết quả nghiên cứu cho thấy: Chất lượng môi trường tại nhiều khu vực nuôi cá biển đang bị ô nhiễm dinh dưỡng và tác nhân gây bệnh. Chất lượng môi trường nước ở vùng nuôi của tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu kém nhất so với vùng nuôi của Quảng Ninh và Kiên Giang. Phương pháp phân tích thành phần chính đã lựa chọn được 9 thông số rút trích từ 16 thông số nghiên cứu bao gồm: DO, pH, TSS, COD, N-NH₄⁺, P-PO₄^3-, T-N, Coliform, Vibrio tổng số. Đây là cơ sở khoa học và thực tiễn để lựa chọn thông số chính cho xây dựng và tính toán chỉ số chất lượng nước (WQI), góp phần đánh giá chất lượng nước phản ánh được đúng bản chất, đặc trưng môi trường của vùng nuôi cá biển bằng lồng bè tập trung ven biển.

Từ khóa: Thông số chất lượng nước, phân tích thành phần chính, nuôi cá biển

ABSTRACT

This paper presents the changes of water quality in marine fish cage farming area were investigated in Quang Ninh, Ba Ria - Vung Tau and Kien Giang provinces during the period of 2020 - 2022. Principal component Analysis (PCA) method was used to select the key parameters for water quality assessment. The results shows that environmental quality in many marine fish farming areas was being nutrients and pathogens. The quality of water environment in the farming area of Ba Ria - Vung Tau province is the worst compared to the farming area of Quang Ninh and Kien Giang. The Principal component analysis method selected 9 key parameters extracted from 16 research parameters, including DO, pH, TSS, COD, N-NH₄⁺, P-PO₄^3-, T-N, Coliform, total Vibrio. This information is scientific and practical importance for selecting the main parameters for calculation of the water quality index (WQI), contributing to the assessment of water quality that reflects the nature and environmental characteristics of marine fish cage areas.

Keywords: Water quality parameters, PCA, marine fish farming

Cơ sở khoa học đề xuất các giải pháp sắp xếp lại cơ cấu nghề khai thác ở vùng bờ và vùng lộng biển Kiên Giang/12.2022:104-110

Wed, 12 Apr 2023 03:48:10 GMT

Tóm tắt

Trong những năm gần đây, sản lượng khai thác và cường lực khai thác ở vùng bờ và vùng lộng biển Kiên Giang đã vượt ngưỡng bền vững tối đa. Nhằm mục tiêu sắp xếp lại cơ cấu nghề khai thác hải sản ở vùng bờ và vùng lộng Kiên Giang, bằng phương pháp điều tra thu mẫu thứ cấp, sơ cấp và thu số liệu giám sát khai thác trên tàu của ngư dân, áp dụng các mô hình tính toán của Scheafer và Fox [8], xây dựng các tiêu chí cắt giảm và điều chỉnh đội tàu qua 05 bước. Kết quả đã đưa ra được số lượng tàu bền vững tối ưu cho vùng bờ và lộng Kiên Giang là 5.926 chiếc; tiến hành cắt giảm là 893 chiếc, trong đó nghề lưới kéo là 668 chiếc, lồng bát quái (lú) là 105 chiếc, nghề cào sò là 28 chiếc, lưới rùng là 55 chiếc và nghề te, xiệp là 37 chiếc, các tàu cắt giảm sẽ được điều chỉnh sang các nghề khác thân thiện với môi trường như: nghề câu, lồng bẫy ghẹ, lưới rê,… Đề xuất đươc 03 giải pháp gồm: giải pháp về cơ chế chính sách, giải pháp khoa học công nghệ và giải pháp thực thi pháp luật.

Từ khóa: Kiên Giang, đội tàu khai thác, vùng bờ, vùng lộng

Abstract

In recent years, the capture production and fishing effort in the coastal and inshore areas of Kien Giang seawater have exceeded the maximum sustenance. In order to rearrange the structure of fisheries in the coastal and inshore areas of Kien Giang seawater, by the method of collecting secondary and primary samples and collecting fishing monitoring data on the vessels, applying Schaefer and Fox's computational models, developed sets of criteria to cut and adjustment fleet throughout five steps. The results showed that the optimal number of sustainable ships for the coastal and coastal areas of Kien Giang was 5,926 vessels; the cut is 893 vessels, of which trawlers are 668 vessels, multiple traps are 105 vessels, Fish rakes are 28 vessels, Seine net are 55 vessels and Powered push net are 37 vessels and the fishing fleet that was cut will be adjusted to other environmentally friendly fisheries such as hook and line, crab traps, gill nets, etc. 03 solutions are proposed including solutions on policy mechanisms, solutions on public science and technology, and law enforcement solutions.

Keywords: Kien Giang, fishing fleet, coastal areas, coastal areas

Giải pháp sắp xếp lại cơ cấu nghề khai thác hải sản ở vùng biển ven bờ và vùng lộng Hải Phòng nhằm phát triển bền vững nghề cá/T12.2022:111-120

Wed, 12 Apr 2023 03:44:22 GMT

TÓM TẮT

Nghiên cứu đã sử dụng chuỗi số liệu về sản lượng và cường lực của các nghề khai thác hải sản ở vùng bờ và vùng lộng biển Hải Phòng trong giai đoạn 2016-2021. Bằng mô hình sản lượng thặng dư Fox (1970) đã xác định được sản lượng và cường lực khai thác bền vững tối đa cho vùng biển. Kết quả cho thấy, cường lực bền vững tối đa (f_MSY) cho vùng bờ và vùng lộng biển Hải Phòng là 1.233 tàu và sản lượng khai thác bền vững tối đa (MSY) là 40.173 tấn. Để phát triển bền vững nghề cá, đến năm 2025, Hải Phòng cần phải giải bản 269 tàu có chiều dài <12 mét và chuyển đổi 257 tàu (trong đó nhóm chiều dài <12 mét là 204 chiếc, nhóm 12-<15 mét là 53 chiếc) sang nghề khai thác khác thân thiện với môi trường.

Từ khóa: Cường lực khai thác bền vững tối đa, sản lượng khai thác bền vững tối đa, vùng bờ và vùng lộng biển Hải Phòng.

ABSTRACT

The survey used the data collected from yield and fishing effort of different gear in Hai Phong from 2016 to 2021. The surplus production model of Fox (1970) was applied to estimate MSY and f_MSY. Results showed that the maximum sustainable fishing effort in coastal and inshore seawater of Hai Phong were 1,233 fishing vessels and the maximum sustainable yield were 40,173 tons. In order to sustainably develop fisheries, Hai Phong needs to dismantle 269 fishing vessels with a length of <12 meters and convert 257 fishing vessels to selective fishing practices (of which the length group <12 meters is 204 fishing vessels, the group 12-<15 meters is 53 fishing vessels).

Keywords: maximum sustainable yield (MSY), maximum sustainable fishing effort (f_MSY), coastal and inshore seawater of Hai Phong

Đánh giá tình hình kinh tế - xã hội của cộng đồng ngư dân làm nghề câu cá ngừ đại dương ở Việt Nam/T12.2022:121-129

Wed, 12 Apr 2023 03:39:31 GMT

TÓM TẮT:

Tập quán khai thác cá ngừ đại dương bằng nghề câu của cộng đồng ngư dân tập trung ở 03 tỉnh Bình Định, Phú Yên, Khánh Hòa. Dữ liệu để đánh giá tình hình kinh tế - xã hội của cộng đồng ngư dân làm nghề câu cá ngừ đại dương được tổng hợp số liệu của Trung Ương, địa phương và khảo sát trực tiếp 144 hộ dân vào năm 2020. Kết quả nghiên cứu cho thấy độ tuổi lao động thuyền trưởng, máy trưởng và thuyền viên ở độ tuổi 31 - 50 tuổi; trình độ học vấn của lao động trên biển là thấp: chủ yếu là hết cấp II, chiếm đa số từ 41,02 - 53,33 %; trình độ chuyên môn: có 61 % đã qua lớp học chứng chỉ; thu nhập của một thuyền viên là 63,02 (trđ/người/năm). Một thuyền viên hiện nay phải nuôi đến 3 - 4 người, do đó mức thu nhập như vậy là thấp so với mặt bằng chung của xã hội. Năng suất lao động, tỷ suất lợi nhuận theo chi phí, theo vốn đầu tư, theo doanh thu giảm dần qua các giai đoạn từ 2008 đến nay. Nhưng các đội tàu làm ăn vẫn có lãi, và là đội tàu tổ chức khai thác ở vùng biển khơi, góp phần bảo vệ chủ quyền an ninh biển đảo của nước ta. Do đó, cần ứng dụng, cải tiến công nghệ khai thác và bảo quản nhằm nâng cao chất lượng cá ngừ đại dương trên đội tàu câu.

Từ khóa: Nghề câu, cá ngừ đại dương, kinh tế - xã hội.

ABSTRACT:

The custom of catching tuna by fishing community is concentrated in 03 provinces of Binh Dinh, Phu Yen and Khanh Hoa. The data to assess the socio-economic situation of the tuna fishing community is aggregated with central and local data and a direct survey of 144 households in 2020. Research results The study shows that the working age of captains, chief engineers and crew members is between 31 - 50 years old; The education level of laborers at sea is low: most of them finish secondary school, accounting for the majority from 41.02 to 53.33%; professional qualifications: 61% have passed the certificate course; income of a seafarer is 63.02 (million VND/person/year). A seafarer currently has to feed 3 - 4 people, so such income is low compared to the general level of society. Labor productivity, profit ratio by cost, by investment capital, by revenue have decreased gradually over the period from 2008 to present. But the fleet of ships is still profitable, and is the fleet that organizes exploitation in the offshore, contributing to protecting the sovereignty and security of our country's sea and islands. Therefore, it is necessary to apply and improve exploitation and preservation technology to improve the quality of tuna on the fishing fleet.

Keywords: Fishing, tuna, social economic situation.